De batterij

Cruciaal bij de aanschaf van een elektrische fiets zijn de batterij en de motor. Deze bepalen hoe vlot de ondersteuning werkt en hoe ver je actieradius reikt. De kwaliteit en het vermogen van de batterij bepalen voor een groot deel de prijs. We geven je hier graag een woordje uitleg over.

• Soort batterij
• Actieradius of autonomie van de batterij
• Uitneembare of ingebouwde batterij
• Levensduur en tips voor onderhoud

Soort batterij

Er zijn heel wat soorten batterijen op de markt. O.a. lood (Pb), Nickel-Cadmium (NiCd) en Nickel-Metaal Hybride (Ni Mh). Deze batterijen hebben verschillende nadelen, zoals gewicht, gevoeligheid aan temperatuur of het zogenaamde ‘geheugeneffect’. Dit houdt in dat je de batterij telkens volledig moet ontladen om dit effect te vermijden. Bij fiets! verkopen we vrijwel uitsluitend Lithium-ion (Li-Ion) batterijen. Dit type batterij is veruit de meest moderne en zeer gebruiksvriendelijk. Ze is licht, compact, heeft geen last van geheugeneffect en is zo goed als ongevoelig voor natuurlijke ontlading. Deze batterijen hebben ook veel minder last van temperatuursschommelingen. Je vindt deze batterijen bijvoorbeeld terug in gsm’s, camera’s, laptops e.d. Het nadeel van deze batterij is zijn kostprijs, ze zijn duurder dan de andere types.

Voor alle batterijen geldt trouwens dat veel afhangt van de kwaliteit van de grondstoffen en basismaterialen die gebruikt worden. Vandaar dat ook in batterijen van hetzelfde type en dezelfde capaciteit grote prijsverschillen zitten. Je laat je best niet zomaar verleiden tot een goedkope aanschaf. Kwaliteit heeft zijn prijs, maar voorkomt veel ontgoochelingen en komt op middellange termijn voordeliger uit.

De actieradius of autonomie van de batterij

Sommige batterijen zijn krachtiger dan andere.  Belangrijk om in de gaten te houden bij de aankoop van een elektrische fiets. De combinatie van Ampère (kan variëren van 8 tot 18 Ah) en voltage (24 of 36) bepaalt hoelang een batterij kan ondersteunen. Sommige merken zoals Gazelle en Kalkhoff bieden 3 keuzemogelijkheden aan bij elke elektrische fiets. Zo kan je een batterij kiezen met een degelijke autonomie (50-60km) tot een batterij die wel 100km ondersteund fietsen aankan. De meer krachtige batterijen zijn doorgaans een tikje zwaarder en duurder. Je kan dus een batterij kiezen die het best bij jouw fietsprofiel past. Vergis je wel niet – vele klanten gaan vaak meer en langere afstanden fietsen na de aankoop van een elektrische fiets. Hier hou je best rekening mee bij de keuze.

Tot slot nog dit, hoe lang een batterij op je tocht zal meegaan, hangt zeer sterk af van je persoonlijk gebruik. Fiets je bijvoorbeeld voortdurend bergop aan maximale ondersteuning dan zal de batterij het uiteraard minder lang volhouden dan wanneer je de ondersteuning enkel gebruikt voor de zwaardere delen van het traject.

Het gaat ook niet om de snelheid waarmee je rijdt, maar wel de mate waarin je gebruikt maakt van elektrische ondersteuning. Iemand die aan 15 km/u rijdt met maximale assistentie zal minder ver rijden dan een persoon die 25 km/u rijdt met minimale ondersteuning.

Volgende factoren hebben een invloed op de actieradius:

• Het parcours: met een vlak wegdek is de actieradius groter dan met een hobbelig, zanderig of heuvelachtig traject.
• Bandenspanning: met harde banden heb je minder weerstand en een grotere actieradius.
• Tegenwind: hoe meer tegenwind, hoe lager de actieradius
• Buitentemperatuur
• Gewicht van de bestuurder: een zwaardere fietser heeft een kleinere actieradius dan een lichtgewicht fietser
• Veel rijden aan een stuk of veel starten en stoppen
• De ouderdom van de batterij m.a.w. het aantal (ont)ladingen. Een nieuwe accu levert betere prestaties en dus een grotere actieradius dan een oudere accu

Uitneembare of ingebouwde batterijen

De meeste elektrische fietsen zijn uitgerust met een uitneembare batterij. Dit maakt het makkelijker om de batterij op te laden in huis, op het werk of in een taverne bij een fietspauze. Ze hebben ook als voordeel dat het gewicht van de fiets kan gereduceerd worden, wat handig is bij het transport van de fiets (bv. als hij achter op de auto moet voor een tripje naar zee). Ingebouwde batterijen hebben iets minder ‘oplaadgemak’ maar dan weer het voordeel dat je de batterij nauwelijks ziet omdat ze is ingewerkt in het frame.

Levensduur en tips voor onderhoud van de batterij

De levensduur van de batterij hang van veel factoren af. Volg in alle gevallen altijd de gebruiksaanwijzing die bij de fiets zit. Om de batterij in optimale conditie te houden, kan je onderstaande onderhoudstips opvolgen, welke de levensduur van de accu ten goede komen:

• Li-Ion batterijen hebben na aankoop minimaal 5 ladingen / ontladingen nodig om op hun maximale kracht te komen. In de eerste fase worden de cellen van de accu gevormd. Het is dus belangrijk om na aankoop dit ook echt te doen.
  Als je de fiets krijgt, laadt je hem thuis dan helemaal op. Daarna ga je ermee fietsen en rij je de batterij leeg (dit mag uiteraard over meerdere dagen). Vervolgens laad je de batterij weer helemaal op. Dit proces moet je dus minimaal 5 keer herhalen. Heb je twee batterijen op de fiets, geef ze dan een nummer om vergissingen te voorkomen.
  Gebruik je je elektrische fiets in de herfst of winter niet, laad de batterij dan minimaal 1 x per maand. Het is misschien even werk maar de levensduur en capaciteit van de batterij is wel erg belangrijk voor meer en langer fietsplezier.
• Als je de batterij kan verwijderen (dit is zo voor de meeste modellen die we bij fiets! verkopen), bewaar ze dan best binnen. Doe dit zeker wanneer de buitentemperatuur onder het vriespunt daalt. Dit komt de levensduur en de actieradius ten goede: de actieradius kan met 30-50% verminderen als de batterij te koud is geworden.
• Het continue ‘diepontladen’ (‘platrijden’) van iedere batterij beperkt de levensduur enorm. Loodaccu´s zijn hiervoor het meest kwetsbaar (soms na 50 ontladingen reeds versleten). De technologie staat natuurlijk niet stil, iedere nieuwe generatie batterijen heeft een langere levensduur en laat meer ontladingen toe (tot meer dan 1000).
• Indien de batterij tussen de 25% en 50% wordt leeggereden voordat ze opnieuw wordt geladen, stijgt de levensduur aanzienlijk.